Jak sprawdzić czy taryfa dwustrefowa opłaca się w twoim domu
Taryfa dwustrefowa, oznaczana najczęściej jako G12 lub G12w, obiecuje tańszy prąd w nocy i w kilku godzinach w ciągu dnia, a w wersji weekendowej także w soboty i niedziele. W zamian prąd w strefie dziennej jest droższy niż w zwykłej taryfie G11. To, czy zmiana się opłaci, zależy więc od tego, jaka część zużycia faktycznie trafi do tańszych godzin. Dla jednego domu będzie to wyraźna oszczędność, dla innego wyższy rachunek. Na szczęście można to policzyć, zanim złoży się wniosek u sprzedawcy energii.
- Dowiesz się, jak działają strefy czasowe w taryfach dwustrefowych.
- Poznasz prosty sposób na wyliczenie progu opłacalności.
- Sprawdzisz, które urządzenia można przesunąć na tańsze godziny.
- Zobaczysz, jak zautomatyzować pracę urządzeń w strefie nocnej.
Jak działają strefy czasowe
W taryfie G12 doba jest podzielona na strefę szczytową i pozaszczytową. Tańsza strefa obejmuje zazwyczaj noc oraz kilka godzin w ciągu dnia, często wczesne popołudnie. Dokładne godziny ustala operator systemu dystrybucyjnego i bywają różne w zależności od regionu oraz pory roku, dlatego przed decyzją trzeba sprawdzić je w taryfie swojego operatora. W G12w do strefy tańszej dochodzą całe weekendy.
Na rachunek składają się dwie części: opłata za samą energię i opłata dystrybucyjna. Obie są w taryfie dwustrefowej zróżnicowane, a opłaty stałe mogą być nieco wyższe niż w G11. Licznik musi rejestrować zużycie osobno w każdej strefie. Licznik zdalnego odczytu zwykle obsługuje to bez wymiany, starszy licznik może wymagać zmiany na dwustrefowy.
Jak policzyć próg opłacalności
Najpierw trzeba wiedzieć, ile prądu zużywasz i kiedy. Jeśli masz licznik zdalnego odczytu, operator często udostępnia w serwisie internetowym dane godzinowe. Wtedy wystarczy zsumować zużycie z godzin, które w G12 byłyby tańsze. Bez takich danych można przez dwa tygodnie spisywać stan licznika rano i wieczorem oraz na początku i końcu dziennej strefy tańszej.
Dalej postępuj tak:
- Oblicz udział zużycia w strefie tańszej, na przykład 30 procent.
- Z cennika sprzedawcy i taryfy operatora weź łączne ceny za 1 kWh, czyli energia plus dystrybucja, dla G11 oraz dla obu stref G12.
- Policz średnią cenę w G12: udział strefy tańszej razy cena tańsza plus udział strefy droższej razy cena droższa.
- Porównaj z ceną w G11 i dolicz różnicę w opłatach stałych w skali roku.
Ze względu na typowe proporcje cen zmiana zaczyna się zwykle opłacać, gdy w tańszej strefie zużywa się mniej więcej od jednej trzeciej do połowy energii. Dokładny próg zależy jednak od aktualnych cenników, dlatego warto przeliczyć go na własnych liczbach. Przy okazji zobaczysz, które urządzenia zużywają najwięcej, o czym piszemy w tekście jak sprawdzić, które urządzenia w domu zużywają najwięcej prądu.
Co da się przesunąć na tańsze godziny
Taryfa dwustrefowa ma sens wtedy, gdy duża część zużycia pochodzi z urządzeń, których pracę można zaplanować. Najlepiej nadają się do tego:
| Urządzenie | Możliwość przesunięcia |
|---|---|
| Bojler elektryczny | bardzo duża, grzanie wody w nocy przy odpowiednio dużym zasobniku |
| Ogrzewanie elektryczne akumulacyjne, podłogowe w wylewce | bardzo duża, ładowanie ciepła w strefie tańszej |
| Pompa ciepła z buforem lub zasobnikiem | duża, zależna od pojemności i ustawień |
| Ładowanie samochodu elektrycznego | bardzo duża, ładowarka z harmonogramem |
| Pralka, zmywarka, suszarka bębnowa | duża, opóźniony start lub programowanie |
| Oświetlenie, telewizor, komputer, gotowanie | mała, praca w godzinach aktywności domowników |
Dom, w którym prąd idzie głównie na oświetlenie, gotowanie i elektronikę używaną wieczorem, rzadko zyska na G12. Dom z bojlerem elektrycznym, ogrzewaniem elektrycznym lub samochodem na prąd zwykle zyska wyraźnie. Szczegółowe ustawienia bojlera w strefach opisujemy w artykule jak ustawić pracę bojlera elektrycznego w taryfie dwustrefowej G12.
Automatyka zamiast pamiętania o godzinach
Oszczędność w taryfie dwustrefowej zależy od tego, czy urządzenia rzeczywiście pracują w tańszych godzinach. Poleganie na pamięci domowników rzadko się sprawdza. Lepiej zastosować:
- Zegar sterujący w rozdzielnicy, który załącza obwód bojlera, ogrzewania lub gniazda ładowarki tylko w strefie tańszej. Zegary montowane na szynie są dostępne w wersjach dobowych, tygodniowych i astronomicznych. Wybór znajdziesz w kategorii zegary sterujące do rozdzielnicy.
- Stycznik sterowany zegarem przy odbiornikach dużej mocy, by styki zegara nie przenosiły pełnego prądu.
- Opóźniony start w pralce i zmywarce, ustawiony tak, by program zaczynał się po rozpoczęciu strefy tańszej.
- Harmonogram w sterowniku pompy ciepła lub ładowarki samochodu.
Montaż zegara i stycznika w rozdzielnicy powinien wykonać elektryk z uprawnieniami, który sprawdzi też przekroje przewodów i zabezpieczenia obwodów. Przy zmianie godzin stref przez operatora, na przykład przy zmianie czasu, zegar trzeba skorygować.
Warto też zadbać o rozsądny rozkład obciążeń. Gdy o 22:00 jednocześnie startuje bojler, zmywarka, pralka i ładowarka samochodu, chwilowy pobór może przekroczyć moc przyłączeniową i spowodować zadziałanie zabezpieczenia przedlicznikowego. Wystarczy przesunąć start poszczególnych urządzeń o kilkadziesiąt minut, by rozłożyć obciążenie na całą tańszą strefę, która trwa zwykle kilka godzin.
Kiedy wrócić do taryfy jednostrefowej
Jeśli po kilku miesiącach rachunki są wyższe niż przed zmianą, warto ponownie przeliczyć udział strefy tańszej. Powodem bywa zmiana trybu życia, na przykład praca z domu, która przesuwa zużycie na drogie godziny dzienne. Nagły wzrost rachunku może mieć też inne przyczyny, opisane w tekście co może być przyczyną wysokiego rachunku za prąd. Zmianę taryfy można zwykle przeprowadzić ponownie, ale warto sprawdzić warunki umowy, bo sprzedawcy i operatorzy mogą ograniczać częstotliwość zmian.
Przeczytaj także
Jak dobrać listwę zasilającą z ochroną przeciwprzepięciową do komputera i telewizora
Gniazda, wtyczki i uziemienieZa biurkiem i pod telewizorem zwykle brakuje gniazd.
Jak sprawdzić które urządzenia w domu zużywają najwięcej prądu
ElektrykaRachunek za prąd pokazuje łączne zużycie, ale nie mówi, które urządzenia odpowiadają za jego największą część.
Jak bezpiecznie podłączyć agregat prądotwórczy do instalacji domowej podczas awarii zasilania
ElektrykaAgregat podłączony do gniazdka przewodem z dwiema wtyczkami to śmiertelne zagrożenie.